2015 jylǵy 20 naýryz, Astana qalasy
«О́ndiristik obektilerdiń sanıtarııalyq-qorǵanysh aımaǵyn belgileý boıynsha sanıtarııalyq-epıdemıologııalyq talaptar» sanıtarııalyq qaǵıdalaryn bekitý týraly
«Halyq densaýlyǵy jáne densaýlyq saqtaý júıesi týraly» 2009 jylǵy 18 qyrkúıektegi Qazaqstan Respýblıkasy Kodeksiniń 144-babynyń 6-tarmaǵyna sáıkes buıyramyn:
1. Qosa berilip otyrǵan «О́ndiristik obektilerdiń sanıtarııalyq-qorǵanysh aımaǵyn belgileý boıynsha sanıtarııalyq-epıdemıologııalyq talaptar» sanıtarııalyq qaǵıdalaryn bekitý týraly» sanıtarııalyq qaǵıdalar bekitilsin.
2. Qazaqstan Respýblıkasy Ulttyq ekonomıka mınıstrliginiń Tutynýshylardyń quqyqtaryn qorǵaý komıteti zańnamada belgilengen tártippen:
1) osy buıryqtyń Qazaqstan Respýblıkasy Ádilet mınıstrliginde memlekettik tirkelýin;
2) osy buıryq memlekettik tirkelgennen keıin kúntizbelik on kún ishinde onyń merzimdi baspasóz basylymdaryna jáne «Ádilet» aqparattyq – quqyqtyq júıesinde resmı jarııalanýǵa jiberilýin;
3) osy buıryqtyń Qazaqstan Respýblıkasy Ulttyq ekonomıka mınıstrliginiń resmı ınternet-resýrsynda ornalastyrylýyn qamtamasyz etsin.
3. Osy buıryqtyń oryndalýyn baqylaý jetekshilik etetin Qazaqstan Respýblıkasynyń Ulttyq ekonomıka vıse-mınıstrine júktelsin.
4. Osy buıryq alǵashqy resmı jarııalanǵan kúninen bastap kúntizbelik on kún ótken soń qoldanysqa engiziledi.
Qazaqstan Respýblıkasynyń Ulttyq ekonomıka mınıstri E.DOSAEV
«KELISILGEN» «KELISILGEN» «KELISILGEN»
Qazaqstan Respýblıkasynyń Qazaqstan Respýblıkasynyń Qazaqstan Respýblıkasynyń
Densaýlyq saqtaý jáne Investısııalar jáne damý Energetıka mınıstri
áleýmettik damý mınıstri mınıstri ______________ V. Shkolnık
______________ T. Dúısenova _______________ Á. Isekeshev
2015 jylǵy 7 sáýir 2015 jylǵy 14 sáýir 2015 jylǵy 17 sáýir
Qazaqstan Respýblıkasy Ulttyq ekonomıka mınıstriniń 2015 jylǵy 20 naýryz
№237 buıryǵymen bekitilgen
«О́ndiristik obektilerdiń sanıtarııalyq-qorǵanysh aımaǵyn belgileý boıynsha sanıtarııalyq-epıdemıologııalyq talaptar» sanıtarııalyq qaǵıdalary
1. Jalpy erejeler
1. Osy «О́ndiristik obektilerdiń sanıtarııalyq-qorǵanysh aımaǵyn belgileý boıynsha sanıtarııalyq-epıdemıologııalyq talaptar» sanıtarııalyq qaǵıdalary (budan ári – Sanıtarııalyq qaǵıdalar) «Halyq densaýlyǵy jáne densaýlyq saqtaý júıesi týraly» Qazaqstan Respýblıkasynyń 2009 jylǵy 18 qyrkúıektegi Kodeksiniń (budan ári – Kodeks) 144-babynyń 6-tarmaǵyna sáıkes ázirlengen, adamnyń densaýlyǵyna jáne ómir súrý ortasyna áser etý kózderi bolyp tabylatyn óndiristik obektilerdiń (budan ári – obekt) jer telimin tańdaýǵa, olardy jobalaýǵa, salýǵa, rekonstrýksııalaýǵa, jóndeý men paıdalanýǵa, sondaı-aq, óndiristik obektilerdiń qaýiptilik synybyna, sanıtarııalyq-qorǵanysh aımaǵynyń (budan ári – SQA) ólshemi men ony jobalaýǵa, sanıtarııalyq ajyraýlarǵa (budan ári – SA), osy ólshemderdi qaıta qaraý negizdemelerine, olardy belgileý ádisteri men tártibine, SQA paıdalaný aýmaǵyn kógaldandyrýǵa jáne shekteýge qoıylatyn talaptardy aıqyndaıdy.
2. О́nerkásiptik alań syrtynda paıda bolatyn lastaný deńgeıleri ruqsat etilgen shekti shoǵyrlanýdan (budan ári – REShSh) jáne/nemese ruqsat etilgen shekti deńgeıden (budan ári – REShD) 0,1-den asatyn nemese turǵyn úı aımaqtarynyń lastanýy úlesi REShSh 0,1 asatyn obektiler bolsa adamnyń densaýlyǵyna jáne ómir súrý ortasyna áser etý kózderi bolyp tabylady.
3. О́ndiristik obektilerdiń sanıtarııalyq-qorǵanysh aımaǵyn belgileý jónindegi sanıtarııalyq-epıdemıologııalyq talaptar mynalardy qamtıdy:
1) SQA jáne SA ólshemderin belgileýge qoıylatyn talaptar;
2) SQA jáne SA aımaǵyn jobalaýǵa qoıylatyn talaptar;
3) SQA jáne SA aımaǵy aýmaǵynyń tártibine jáne kógaldandyrýǵa qoıylatyn talaptar.
4. Osy Sanıtarııalyq qaǵıdalarda mynadaı termınder men anyqtamalar paıdalanyldy:
1) avarııalyq jaǵdaılardy esepke alý – jobalaý qujattamasynda halyqtyń ómiri men densaýlyǵy úshin qaýipsizdikti qamtamasyz etetin shyǵaryndylar taralýynyń tıisti esepteýleriniń jáne pysyqtalǵan is-sharalardyń bolýy;
2) balamaly elektr qýaty – megavatta kórsetilgen (budan ári – MVt) belgilengen qosyndy elektr jáne jylý qýaty;
3) qolaıly táýekel – olardy tómendetý boıynsha qosymsha sharalardy qabyldaýdy qajet etpeıtin jáne halyqtyń kúndelikti ómiri men qyzmetinde bolatyn táýekelderge qaraǵanda táýelsiz, az ǵana bolyp baǵalanatyn qolaısyz tıimdiliktiń damý táýekeliniń deńgeıi;
4) lastaný aımaǵy – shegindegi atmosferanyń jer betindegi qabaty REShD-n asatyn shoǵyrlanýdaǵy zııandy zattarmen lastanýy múmkin lastaný kóziniń aınalasyndaǵy aýmaq;
5) mamandandyrylǵan uıymdar – zerthanalyq jáne qural-saımandyq zerteýlerdi júrgizý úshin zańnamamen belgilengen tártipte akkredıttelgen, osy qyzmet túrine lısenzııasy, bilikti mamandary bar jáne óziniń quramynda zerthanalary nemese belgilengen zańnamaǵa sáıkes tekserýden ótken tıisti ólsheý quraldary bar, nemese osy qyzmet túrin júzege asyratyn zerthanalarmen uzaq merzimdi kelisimi bar uıymdar;
6) obektiniń qaýiptilik synyby – qorshaǵan ortaǵa bólinetin lastaıtyn zattardyń, qorshaǵan ortaǵa jáne adamnyń densaýlyǵyna qolaısyz áser etetin paıda bolatyn shýdyń, dirildiń, ıondalmaıtyn sáýleniń qýatyna, paıdalaný jaǵdaıyna, sıpatyna jáne mólsherine baılanysty belgilenetin, keıinnen halyqtyń sanıtarııalyq-epıdemıologııalyq salamattylyǵy salasynda qoldanylatyn zańnamalarǵa sáıkes halyqtyń sanıtarııalyq-epıdemıologııalyq salamattylyǵy salasyndaǵy memlekettik organnyń vedomstvosynyń aýmaqtyq bólimshesiniń Kodekstiń 62-babynyń 8-tarmaǵyna sáıkes sanıtarııalyq-epıdemıologııalyq qorytyndysy beriletin, qyzmettiń osy túrin júzege asyratyn jobalaý uıymy anyqtaıtyn obektiniń sanaty;
7) óndiristik obekt – adamnyń densaýlyǵy men ómir súrý ortasyna áser etý kózderi bolyp tabylatyn prosesterdi, jabdyqtardy jáne tehnologııalardy paıdalaný arqyly júzege asyrylatyn ónim shyǵarýmen, jumys oryndaýmen jáne qyzmet kórsetýmen baılanysty sharýashylyq qyzmetiniń obektisi;
8) ónerkásiptik alań – ónim shyǵarý, jumys oryndaý jáne qyzmet kórsetý boıynsha óndiristi ornalastyrýǵa arnalǵan jáne qyzmeti adamnyń ómir súrý ortasyna áser etýi múmkin negizgi obektiler ornalasqan aýmaq;
9) SQA shekarasy - SQA aýmaǵyn nemese shekaralarynan tys jerde áser etý faktorlary belgilengen gıgıenalyq normatıvterden aspaıtyn josparly keskinderdiń eń kóp keńistikterin shekteıtin syzyq;
10) sanıtarııalyq-qorǵanysh aımaǵynyń ólshemin negizdeý – shtattyq rejımde jumys isteý úshin obektiniń tolyq jobalyq qýatyna shyǵaryndylardyń barynsha qolaısyz taralýy jaǵdaılaryn jáne analogtardy zerdeleýdi aıqyndaıtyn ólshem;
11) SQA – arnaıy maqsattaǵy aımaqtardy, sondaı-aq, eldi mekendegi ónerkásip uıymdaryn jáne basqa da óndiristik, kommýnaldyq jáne qoıma obektilerin olarǵa qolaısyz faktorlardyń áser etýin kemitý maqsatynda jaqyn aradaǵy selıtebti aýmaqtardan, ǵımarattardan jáne turǵyn úı-azamattyq maqsattaǵy qurylystardan bóletin aýmaq;
12) SA – zııandy áser etý kózinen bastap SQA rejımi bar, biraq, ony uıymdastyrýdyń negizdeý jobasyn ázirleýdi talap etpeıtin turǵyn-úı salý qurylysynyń, landshafty-rekreasııalyq aımaqtyń, demalys, kýrort aımaǵynyń shekarasyna deıingi eń az araqashyqtyq (áýe kemeleriniń ushý jáne qoný, ǵarysh apparattarynyń ushý men ushyrý aımaǵyndaǵy ushýdyń standartty baǵyttarynyń boıyndaǵy SA qospaǵanda);
13) SQA negizdeý jobasy – ómir súrý ortaǵa áser etetin kózder bolyp tabylatyn obektiler úshin ázirlenetin SQA ólshemin anyqtaıtyn joba.
2. О́ndiristik obektilerdiń SQA belgileý jónindegi sanıtarııalyq-epıdemıologııalyq talaptar
5. SQA halyqtyń qaýipsizdigin qamtamasyz etý maqsatynda belgilenedi, onyń ólshemi lastanýdyń atmosferalyq aýaǵa áserin (hımııalyq, bıologııalyq, fızıkalyq) sanıtarııalyq-epıdemıologııalyq normalaýdyń memlekettik júıesiniń qujattaryna sáıkes belgilengen mánderge deıin jáne, al qaýiptiliktiń I jáne II synyby obektileri úshin – sanıtarııalyq-epıdemıologııalyq normalaýdyń memlekettik júıesiniń qujattaryna sáıkes belgilengen mánderge deıin, sondaı-aq halyqtyń densaýlyǵy úshin qolaıly táýekeldiń shamasyna deıin azaıtýdy qamtamasyz etedi.
6. SQA óziniń fýnksıonaldyq maqsaty boıynsha obektini shtattyq rejımde paıdalaný kezinde halyqtyń qaýipsizdik deńgeıin qamtamasyz etetin qorǵanysh kedergisi bolyp tabylady;
7. Adamnyń densaýlyǵyna jáne ómir súrý ortasyna qolaısyz áser etý kózderi bolyp tabylatyn obektiler úshin jobalyq jáne joba aldy qujattamalarynyń quramynda SQA ólshemi negizdeledi.
8. Kodekstiń 145-babynyń 2-tarmaǵyna sáıkes SQA ólshemi men shekarasyn negizdeýdi joba aldy jáne jobalyq qujattama jasaý kezeńinde (qala qurylysy qyzmeti, ornalastyrý, jobalaý, rekonstrýksııalaý, tehnıkalyq qaıta jaraqtandyrý) eldi mekenderdiń atmosferalyq aýasyna hımııalyq, bıologııalyq, fızıkalyq áser etetin kózder bolyp tabylatyn obektilerdi paıdalanatyn sharýashylyq júrgizýshi sýbektisi júzege asyrady.
9. Joba aldy jáne jobalyq qujattamadaǵy SQA ólshemin negizdeý mynalardy qamtıdy:
1) tehnologııalyq prosestiń, qala qurylysy jaǵdaıyn sıpattaıtyn túsindirme jazba;
2) SQA ólshemi men shekarasy jáne onyń atmosferalyq aýaǵa fızıkalyq áseriniń, atmosferalyq aýany hımııalyq, bıologııalyq lastaýdyń taralýynyń esepteýlerimen negizdeý;
3) shyǵaryndylar kózderi, ólshemi túsirilgen SQA shemasy;
4) jahandyq pozısııalaý júıesin qosa alǵandaǵy koordınatalar júıesindegi qaǵaz túrindegi jáne (nemese) elektrondyq jetkizgishtegi sıtýasııalyq jospar;
5) halyq densaýlyǵynyń táýekelin baǵalaý jónindegi materıaldar;
6) SQA aýmaǵyn paıdalaný rejımi jáne kógaldandyrý;
7) I - IV – qaýiptilik synybyndaǵy obektiler úshin: SQA eseptik ólshemin rastaıtyn zattar men baqylanatyn kórsetkisherdiń, baqylanatyn núktelerdiń tizbesi, obektini baqylaý kezeńdiligi men jumys rejımi bar zattaı zertteýler men ólshemderdiń baǵdarlamasy;
8) halyqty atmosferalyq aýaǵa shyǵarylatyn zııandy hımııalyq qospalardyń áserinen jáne fızıkalyq áserden qorǵaý jónindegi is-sharalar;
10. SQA negizdemesin jobasy ázirlengen obektige qatysty uıymnyń, jobalyq qujattamany ázirleýshiniń laýazymdy tulǵalary (nemese jeke kásipker) bekitedi jáne tapsyrys berýshimen kelisiledi. Ázirlengen jobanyń tolyqtyǵyna, durystyǵyna jáne sapasyna jobalyq qujattamany ázirleýshi jaýapty bolady.
11. Zerthanalyq zertteýlerdi júrgizýge arnalǵan kórsetkishter tizbesi, hımııalyq zattardyń taralýynyń esepteýleri onyń ishinde halyqtyń densaýlyǵynyń táýekelin baǵalaý negizinde anyqtalady.
12. SQA shekarasyndaǵy gıgıenalyq normatıvterdiń saqtalýyn rastaýdy SQA negizdeý jobasynyń joba aldy jáne jobalyq qujattamalary quramynda usynylǵan zattaı zertteýler men ólshemderdiń baǵdarlamasyna sáıkes óndiristik baqylaý boıynsha eldi mekenderdiń atmosferalyq aýasyna hımııalyq, bıologııalyq, fızıkalyq áser etý kózderi bolyp tabylatyn I – IV qaýiptilik synybyndaǵy obektilerdi paıdalanatyn sharýashylyq júrgizýshi sýbektisi ózdiginen júzege asyrady.
13. Qazaqstan Respýblıkasynyń tehnıkalyq retteý týraly zańnamasyna sáıkes akkredıtteýden ótken atmosferalyq aýany zerthanalyq zertteýdi jáne atmosferalyq aýaǵa fızıkalyq áser etýdi ólsheýdi zerthanalar júrgizedi.
14. SQA synyptama boıynsha shamamen alǵandaǵy ólshemi atmosferalyq aýanyń kútiletin lastanýynyń jáne fızıkalyq áser etý deńgeıleriniń esepteýleri bar SQA jobasymen negizdelýi tıis.
15. Obektini paıdalaný kezinde atmosferalyq aýanyń kútiletin lastanýynyń jáne fızıkalyq áser etý deńgeıleriniń esepteýleri zattaı zertteýler men ólsheýlerdiń nátıjelerimen tekserilýi tıis.
16. Áýe kemeleriniń ushý jáne qoný, ǵarysh apparattaryn ushyrý aımaǵyndaǵy ushýdyń standartty baǵyttary boıyndaǵy SQA jáne SA ólshemderiniń negizdelgendigi qoldanystaǵy, qurylysy belgilengen nemese jobalanǵan kásiporyndardyń úlesin eskere otyryp, belgilengen tártip boıynsha kelisilgen jáne bekitilgen ádister boıynsha oryndalǵan barlyq lastaıtyn zattar úshin atmosferaǵa shyǵaryndylardyń taralýynyń jáne fızıkalyq faktorlardyń taralýynyń esepteýlerimen rastalady.
Kodeks pen qorshaǵan ortany qorǵaý salasyndaǵy zańnamaǵa sáıkes SQA, SA negizdeý jobasy jáne halyqtyń densaýlyǵy úshin qolaıly táýekeldi baǵalaý mamandandyrylǵan uıymdarmen ázirlenedi.
17. Obektilerdiń SQA júıeli ázirlenedi: atmosferalyq aýaǵa fızıkalyq áserdi jáne atmosferalyq aýanyń lastanyp taralýyn (shý, diril, ıondamaıtyn sáýlelený) esepteýleri bar jobanyń negizinde oryndalǵan (aldyn ala), esepteý parametrlerin rastaý úshin zattaı zertteýler men ólsheýlerdiń jyldyq sıklynyń nátıjeleri negizinde – belgilengen (túpkilikti).
Áýe kemeleriniń ushý jáne qoný, ǵarysh apparattaryn ushyrý aımaǵynda ushýdyń jańadan ornalastyrylatyn standartty baǵyttary úshin SA mynadaı júıede ázirlenedi:
1) atmosferalyq aýaǵa fızıkalyq áser etý (shý, diril, ıondamaıtyn sáýlelený) esepteýleri bar jobanyń negizinde oryndalǵan eseptik (aldyn ala);
2) zattaı ólsheýlerdiń jyldyq sıklynyń nátıjeleri negizinde túzetilgen, belgilengen (túpkilikti).
18. SQA ólshemin aıqyndaýǵa arnalǵan krıterıı onyń syrtqy shekaralarynda jáne onyń syrtynda eldi mekenderdiń atmosferalyq aýasy úshin lastaný zattarynyń shoǵyrlanýy maksımaldy bir rettik REShSh nemese áser etýdiń shamamen alǵandaǵy qaýipsiz deńgeıinen (budan ári-ÁEBQD) jáne/nemese fızıkalyq áser etýdiń REShD aspaý bolyp tabylady.
19. Adamnyń densaýlyǵyna jáne ómir súrý ortasyna áser etý kózderi bolyp tabylatyn obektilerdi turǵyn úı qurylysy aýmaǵynan, landshaftyly-rekreasııaly aımaqtan, demalys aımaǵynan, kýrort, sanatorıı, demalys úıleriniń, stasıonarlyq emdeý-profılaktıkalyq uıymdarynyń aýmaqtarynan, baý-baqsha seriktestikteri men kottedj qurylysy aýmaqtarynan, ujymdyq nemese jeke saıajaı jáne baý-baqsha ýchaskelerinen SQA men SA bólý qajet.
20. Adam qonystanbaǵan jerlerde jańadan qurylatyn óndiristik obektilerdi ornalastyrý kezinde SQA jáne SA shekarasy osy Sanıtarııalyq qaǵıdalardyń 5-taraýynda kórsetilgen obektilerdi ornalastyrýǵa tyıym salýdy aıqyndaıdy.
21. SQA ólshemin belgileý praktıkasyn eskere otyryp óndiristik jáne basqa da obektilerdiń sanıtarııalyq synyptamasy jáne SQA eń az ólshemderi ázirlendi (budan ári – sanıtarııalyq synyptama). Osy Sanıtarııalyq qaǵıdalardyń 1-qosymshasyna sáıkes obektiler men óndiristerdiń qaýiptilik synyptaryna baılanysty mynadaı SQA ólshemderi belgilenedi:
1) SQA 1000 metr (budan ári –m) jáne odan artyq – I qaýiptilik synybyndaǵy obektiler;
2) SQA 500 m-den 999 m-ge deıin II qaýiptilik synybyndaǵy obektiler;
3) SQA 300 m-den 499 m-ge deıin III qaýiptilik synybyndaǵy obektiler;
4) SQA 100 m-den 299 m-ge deıin IV qaýiptilik synybyndaǵy obektiler;
5) SQA 0 m-den 99 m-ge deıin V qaýiptilik synybyndaǵy obektiler.
22. Sanıtarııalyq synyptamaǵa enbegen, sondaı-aq jańa, elde jáne shet elderde analogtary joq, jetkilikti zerdelenbegen tehnologııalary bar obektiler úshin belgilengen (túpkilikti) SQA-nyń eni árbir naqty jaǵdaıda Kodekstiń 62-babynyń 8-tarmaǵyna sáıkes Qazaqstan Respýblıkasynyń Bas memlekettik sanıtarııalyq dárigeriniń sheshimimen belgilenedi.
Qalǵan jaǵdaılarda Kodekstiń 62-babynyń 8-tarmaǵyna sáıkes - tıisti aýmaqtardaǵy (oblystyń, respýblıkalyq mańyzy bar qalanyń, astananyń, aýdannyń jáne qalanyń) jáne kóliktegi halyqtyń sanıtarııalyq-epıdemıologııalyq salamattylyǵy salasyndaǵy memlekettik organ vedomstvosynyń aýmaqtyq bólimsheleriniń laýazymdy adamdary belgileıdi.
23. Barlyq obektiler, sonyń ishinde I jáne II qaýiptilik synybyndaǵy obektiler jáne sanıtarııalyq synyptamaǵa engizilmegen, sondaı-aq jańa, elde jáne shet elderde analogtary joq, jetkilikti zerdelenbegen tehnologııalary bar óndirister úshin SQA aldyn ala (eseptemelik) ólshemi tıisti aýmaqtardaǵy halyqtyń sanıtarııalyq-epıdemıologııalyq salamattylyǵy salasyndaǵy memlekettik organ vedomstvosynyń aýmaqtyq bólimsheleriniń (oblystyń, respýblıkalyq mańyzy bar qalanyń, astananyń) jáne kóliktegi laýazymdy adamdary - Kodekstiń 62-babynyń 8-tarmaǵyna sáıkes atmosferalyq aýanyń lastanýy taralýynyń jáne atmosferalyq aýaǵa fızıkalyq áser etýiniń (shý, diril, ıondalmaıtyn sáýlelený) esepteýleri bar jobanyń negizinde jer ýchaskesin tańdaý kezinde belgileıdi.
24. Avtomobıl magıstraldary, temirjol kóligi jelileri, jer betindegi metropolıten ýchaskeleri úshin, sondaı-aq áýe kemeleriniń ushý jáne qoný, ǵarysh apparattaryn ushyrý aımaǵyndaǵy ushýdyń standartty baǵyttarynyń boıynda jer betine túsken proeksııadan SA belgilenedi.
SA shamasy árbir naqty jaǵdaıda, keıinnen zattyq ólsheýler fızıkalyq faktorlardyń (shý, diril, ıondamaıtyn sáýlelený) esepteý negizinde, júrgizý arqyly belgilenedi.
25. Jeńil avtomobıl turaqtary, garajdar, kólik quraldaryna tehnıkalyq qyzmet kórsetý, avtomashına jýý, áýe elektr jelileri obektileri (budan – ári ÁEJ), sarqyndy sýlardy tazartý, kómirsýtekti shıkizatynyń magıstraldy qubyrlary, kompressorly jáne munaı aıdaıtyn stansııalar úshin SA qurylady. SA eń az mólsherleri osy Sanıtarııalyq qaǵıdalarǵa 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8-qosymshalarda kórsetilgen.
SA SQA rejımi bar, biraq ony negizdeý jobasyn ázirleýdi talap etpeıdi (áýe kemeleriniń ushý jáne qoný, ǵarysh apparattaryn ushyrý aımaǵyndaǵy ushýdyń standartty baǵyttarynyń boıyndaǵy SA qospaǵanda).
26. Turǵyn úı keshenderine japsarlas salynǵan áleýmettik-baǵyttalǵan ınfraqurylym obektileri (5 deıin qosa alǵandaǵy posty bar avtomobılderdi jýý orny, aýysymyna ónimdiligi 75 kg artyq bolmaıtyn hımııalyq tazalaý jáne kir jýý orny, parkıngter) SQA uıymdastyrý jobasyn ázirldeýdi talap etpeıdi.
27.Mal soıý pýnktterinen jáne mal soıý alańdarynan eń az SA osy Sanıtarııalyq qaǵıdalarǵa 9-qosymshada keltirilgen.
28. Eldi mekennen avıasııalyq tásilmen pestısıdtermen (ýly hımıkattarmen) óńdeletin aýyl sharýashylyǵy alqabyna deıingi SA ólshemi keminde 2000 metrdi quraýy tıis.
29. Áýejaılar, aerodromdar, vertodromdar aınalasynda árbir naqty jaǵdaıda atmosferalyq aýaǵa fızıkalyq áser etýdiń (shý, diril, ıondamaıtyn sáýlelený) jáne atmosferalyq aýanyń lastanýynyń taralýy esepteýleri negizinde, sondaı-aq zattyq zertteýler jáne ólsheýler nátıjeleri, halyqtyń densaýlyǵy úshin táýekeldi baǵalaý negizinde, mólsheri sanıtarııalyq-epıdemıologııalyq normalaýdyń memlekettik júıesiniń qujattarymen belgilengen talaptarǵa deıin halyqqa ómir súrý faktorlarynyń áserin azaıtýdy qamtamasyz etetin paıdalanýdyń erekshe rejımi bar arnaıy aýmaq (SQA jáne SA) belgilenedi.
Esepteýlerdi, zattyq zertteýler men ólsheýlerdi, halyq densaýlyǵy úshin táýekeldi baǵalaýdy uıymdastyrýǵa jáne júrgizýge aerodrom men vertodromdardyń ıeleri jaýapty bolady.
30. I, II, III, IV jáne V qaýiptilik synybyndaǵy obektiler úshin SQA-nyń mólsherin tıisti aýmaqtardaǵy halyqtyń sanıtarııalyq-epıdemıologııalyq salamattylyǵy salasyndaǵy memlekettik organ vedomstvosynyń aýmaqtyq bólimsheleriniń basshylary (oblystyń, respýblıkalyq mańyzy bar qalanyń, astananyń), kóliktegi – Bas memlekettik sanıtarııalyq dárigerleri nemese orynbasarlary osy Sanıtarııalyq qaǵıdalardyń 4-taraýyna sáıkes ózgertedi.
31. SQA, SA aýmaǵyndaǵy jáne olardyń shekarasyndaǵy atmosferalyq aýany zerthanalyq zertteýdi jáne atmosferalyq aýaǵa fızıkalyq áserdi ólsheýdi akkredıttelgen óndiristik zerthanalarmen, halyqtyń sanıtarııalyq-epıdemıologııalyq salamattylyǵy salasyndaǵy uıymdarmen jáne/nemese Qazaqstan Respýblıkasynyń tehnıkalyq retteý týraly zańnamasyna sáıkes akkredıtteýden ótken zerthanalarmen júzege asyrylady.
32. Halyqqa fızıkalyq áser etý faktorlarynyń kózderi bolyp tabylatyn óndiristik obektilerge arnalǵan SQA ólshemderi kózderdiń ornalasqan oryndaryn jáne olardan týyndaıtyn shýdy, dirildi, ıondamaıtyn sáýlelenýdiń sıpatyn esepke ala otyryp, akýstıkalyq esepteýler negizinde belgilenedi. SQA ólshemderin belgileý úshin esepteý parametrleri jobalyq qýatqa shyqqannan keıin bir jyl boıy obektini paıdalaný úrdisinde atmosferalyq aýaǵa fızıkalyq áser etý faktorlarynyń zattaı ólsheýlermen rastalýy tıis.
33. SQA ólshemderi Kodekstiń 145-babymen aıqyndalǵan sanıtarııalyq-epıdemıologııalyq normalaýdyń memlekettik júıesiniń qujattaryna sáıkes SQA-nyń syrtqy shekarasyndaǵy shýdyń, dirildiń, ıondamaıtyn sáýlelenýdiń REShD boıynsha aıqyndalady.
34. Halyqty áýelik elektr berý jelileri (budan ári – ÁEJ) týyndaıtyn elektr órisiniń áserinen qorǵaý maqsatynda joǵary voltty jeli trassasynyń boıynda sanıtarııalyq ajyraý belgilenedi, onyń syrtyndaǵy elektr órisiniń kerneýligi 1 metrge 1 kıloVolttan (budan ári – kV) aspaıdy.
Qaıta jobalanatyn ÁEJ, sondaı-aq ǵımarattar men qurylystar úshin sanıtarııalyq ajyraý shekaralaryn ÁEJ trassasynyń boıynda symdardy kóldeneń ornalastyrý arqyly jáne onyń eki jaǵynda elektr órisiniń kerneýligin tómendetý quralynsyz ÁEJ-ǵa perpendıkýlıar baǵyttaǵy jıektegi fazalyq symdardyń jerge proeksııasynan mynadaı qashyqtyqtarda qabyldaýǵa jol beriledi:
1) kerneýligi 220 kV ÁEJ úshin – 20 m;
2) kerneýligi 500 kV ÁEJ úshin – 30 m;
3) kerneýligi 750 kV ÁEJ úshin – 40 m;
4) kerneýligi 1150 kV ÁEJ úshin – 55 m.
35. Taratýshy radıotehnıkalyq obektiler ornalasqan jerlerde SQA ólshemin belgileý Kodekstiń 145-babymen aıqyndalǵan sanıtarııalyq-epıdemıologııalyq normalaýdyń memlekettik júıesiniń qujattaryna sáıkes júrgiziledi.
3. Sanıtarııalyq-qorǵanysh aımaqtaryn jobalaý
36. Joba aldy jáne jobalyq qujattamalardy, qurylys ónerkásip obektisi rekonstrýksııasy men óndirisi jáne/nemese ónerkásip obektileri tobynyń jáne óndirister jobalaryn ázirleýdiń barlyq kezeńderinde SQA negizdeý kózdeledi. SQA negizdeý osy Sanıtarııalyq qaǵıdalarda baıandalǵan talaptarǵa sáıkes júzege asyrylady.
37. Jańa obektiler qurylysyna, qoldanystaǵy obektilerdi rekonstrýksııalaýǵa nemese tehnıkalyq qaıta jaraqtandyrýǵa SQA negizdeýdiń joba aldy jáne jobalyq qujattamalarynda SQA uıymdastyrýǵa jáne kógaldandyrýǵa arnalǵan is-sharalar jáne qarajat kózdeledi.
38. SQA shekaralary shetki hımııalyq, bıologııalyq jáne/nemese fızıkalyq áser etý kózderinen bastap belgilenedi. Jer ýchaskesin bólip berý satysynda áser etý kózderiniń anyq ornalastyrylýy derekteriniń joq kezinde SQA shekarasy belgilengen baǵytta alańnyń shekarasynan onyń syrqy shekarasyna deıin ornatylady.
39. SQA belgileý úshin atmosferalyq aýanyń hımııalyq lastanýy jetekshi faktor bolyp tabylatyn shyǵaryndylar men óndiristerdiń sıpattamasyna qaraı SQA ólshemi ónerkásip alańy shekarasynan jáne/nemese lastaıtyn zattardyń shyǵaryndylary kózderinen bastap belgilenedi.
О́nerkásiptik alańy aýmaǵynyń shekarasynan:
1) ashyq alańdardaǵy tehnologııalyq jabdyqtardyń bar bolýy kezinde uıymdastyrylǵan jáne uıymdastyrylmaǵan kózderden;
2) ónerkásiptik alań aýmaǵy boıynsha ár-jerde bólip jaıǵastyrylǵan kózderi bar óndiristi uıymdastyrǵan jaǵdaıda;
3) jer betindegi jáne tómengi kózder, ortasha bıiktiktegi sýyq shyǵaryndylar bar bolǵanda;
4) joǵarǵy, ortasha kózderden jylytylǵan shyǵaryndylary bar shyǵaryndylar kózderinen.
Shyǵaryndylar kózderinen: joǵarǵy, ortasha kózderden jylytylǵan shyǵaryndylary bar bolǵanda.
40. Adamnyń ómir súrý ortasyn lastaý kózderi bolyp tabylatyn qoldanystaǵy obektiler úshin ómir súrý ortasyna áser etýdiń barlyq túrlerin hımııalyq jáne bıologııalyq áser etý kezinde REShSh-ǵa deıin, fızıkalyq faktorlardyń áser etýi kezinde REShD-ge deıin tómendetken jaǵdaıda óndiristerdi rekonstrýksııalaýdy nemese qaıta beıindeýdi júrgizýge ruqsat etiledi.
41. Eseptelgen SQA jáne atmosferalyq aýaǵa hımııalyq, bıologııalyq jáne fızıkalyq áserdi zattaı zertteýler men ólsheýler, táýekeldi baǵalaý (I jáne II qaýiptilik synybyndaǵy obektiler úshin) negizinde alynǵan ólshem sáıkes kelmegen jaǵdaıda, SQA ólshemi boıynsha sheshim halyqtyń densaýlyǵy úshin neǵurlym úlken qaýipsizdikti qamtamasyz etetin nusqa boıynsha qabyldanady.
42. Adamnyń ómir súrý ortasy men densaýlyǵyna áser etý kózderi bolyp tabylatyn obektiler úshin ónerkásiptik obektiler men óndiristerdiń sanıtarııalyq synyptamasyna sáıkes adamnyń ósir súrý ortasy men densaýlyǵyna tabıǵaty boıynsha ártúrli qolaısyz faktorlardy azaıtý boıynsha kózdeletin sharalardy eskere otyryp, osy Sanıtarııalyq qaǵıdalarǵa 1-qosymshaǵa sáıkes obektiniń qaýiptilik synybyna sáıkes keletin SQA ólshemderi belgilenedi.
43. О́ndiristiń kólemin ýaqytsha qysqartý eń úlken jobalyq nemese obektiniń is júzinde qol jetkizilgen qýaty úshin qabyldanǵan SQA ólshemin qaıta qaraýǵa negiz bolyp tabylmaıdy.
44. SQA jáne SA grafıkalyq materıaldarda kórsetilip belgilenedi (qalanyń bas jospary, aýmaqtyq josparlaý shemasy, topografııalyq karta, sıtýasııalyq shema).
45. SQA ólshemin negizdeý kezinde mynalar:
1) SQA ólshemi men shekaralary;
2) halyqty zııandy hımııalyq qospalar shyǵaryndylarynyń atmosferalyq aýaǵa áserinen jáne fızıkalyq áserden qorǵaý jónindegi is-sharalar;
3) SQA aýmaǵynyń paıdalaný jáne kógaldandyrý rejımi belgilenedi.
46. Jobalanatyn, rekonstrýksııalanatyn jáne qoldanystaǵy obektiler úshin óndiristik jáne basqa da obektilerdiń sanıtarııalyq synyptamasy jáne eń az SQA ólshemderi osy Sanıtarııalyq qaǵıdalarǵa 1-qosymshaǵa sáıkes synyptama negizinde belgilenedi nemese, atmosferalyq aýanyń lastanýynyń taralýynyń jáne atmosferalyq aýaǵa fızıkalyq áser etý (shý, diril, ıondamaıtyn sáýlelený) esepteýleriniń nátıjesi boıynsha synyptama joq bolǵan jaǵdaıda densaýlyqqa táýekelin baǵalaı otyryp, belgilengen tártippen bekitilgen ádistemeler boıynsha I jáne II qaýiptilik synybyndaǵy obektiler úshin belgilenedi.
47. Obektiler toptary nemese ónerkásip jelisi úshin SQA ólshemi ónerkásiptik aımaqqa, ónerkásip jelisine (keshen) kiretin obektiler kózderiniń fızıkalyq áserin jáne jıyntyq shyǵaryndylardy eskere otyryp belgilenedi. Olar úshin biryńǵaı esepteýler SQA belgilenedi jáne esepteý parametrlerin zattaı zertteýlerdiń, halyqtyń densaýlyǵy úshin táýekeldi baǵalaý derekterimen rastaýdan keıin SQA ólshemi túpkilikti belgilenedi. Halyqtyń densaýlyǵy úshin táýekeldi baǵalaý quramyna I jáne II qaýiptilik synybyndaǵy obektiler kiretin obektiler toptary úshin júrgiziledi.
О́nerkásip aımaǵynyń, ónerkásip jelisiniń (keshenderiniń) quramyna kiretin ónerkásiptik obektiler men óndirister úshin, negizdelgen kezde, SQA ár obekt úshin jeke belgilenedi.
48. Obektilerdi rekonstrýksııalaý, tehnıkalyq qaıta jaraqtandyrý atmosferalyq aýanyń kútiletin lastanýyn, atmosferalyq aýaǵa fızıkalyq áserdi esepteýleri bolǵan jaǵdaıda júrgiziledi. Obektini rekonstrýksııalaý jáne paıdalanýǵa berý aıaqtalǵannan keıin esepteý parametrleri atmosferalyq aýany zattaı zertteýler jáne atmosferalyq aýaǵa fızıkalyq faktorlardyń áserlerin ólsheýler nátıjelerimen rastalady.
49. Qazirgi zamanǵy ónerkásiptik jobalaýdyń mindetti sharty shyǵaryndylardyń zııandy hımııalyq nemese bıologııalyq komponentteriniń atmosferalyq aýaǵa, topyraqqa jáne sý qoımalaryna túsýin boldyrmaýǵa nemese barynsha azaıtýǵa, fızıkalyq faktorlar áserin boldyrmaýǵa nemese olardy gıgıenalyq normatıvterge deıin jáne odan da tómen azaıtýǵa múmkindik beretin ozyq resýrstardy únemdeıtin, qaldyqsyz jáne az qaldyqty tehnologııalyq sheshimderdi engizý bolyp tabylady.
50. Qurylys jáne rekonstrýksııa jobalarynda ázirlenetin tehnologııalyq jáne tehnıkalyq sheshimder, jańa tehnologııalar tájirıbelik-eksperımentaldyq óndiristerdiń derekteri, osyǵan uqsas óndiristi qurý boıynsha shetel tájirıbesiniń materıaldary negizinde óndiristi josparlaý kezinde tájirıbelik-ónerkásiptik synaqtardyń nátıjelerine negizdelýi tıis.
51. Qoldanystaǵy, rekonstrýksııalanatyn jáne jobalanatyn ónerkásiptik obektiler men óndiristerdiń SQA jáne SA (áýe kemeleriniń ushý jáne qoný aımaǵyndaǵy ushýdyń standartty baǵyttarynyń boıyndaǵy) ólshemin ózgertý (kóbeıtý, azaıtý) qajetti ózgeristerdi negizdeıtin jobany ázirleýmen súıemeldenedi.
4. Sanıtarııalyq-qorǵanysh aımaǵynyń ólshemderin belgileý
52. Obektiler úshin SQA ólshemderin belgileý jańa, rekonstrýksııalanatyn obektilerdiń nemese istegi obektilerdi tehnıkalyq qaıta jaraqtandyrý jobasy quramynda usynylatyn baqylaý baǵdarlamasyna sáıkes oryndalǵan atmosferalyq aýanyń zattaı zertteýleriniń jáne ólsheýleriniń nátıjelerin, atmosferalyq aýaǵa fızıkalyq áser etý deńgeılerin eskere otyryp, atmosferalyq aýaǵa fızıkalyq áser etý jáne atmosferalyq aýanyń lastanýy esepteýleri bar SQA negizdeý jobalary bar bolǵanda júrgiziledi.
Áýe kemeleriniń ushý jáne qoný aımaǵyndaǵy ushýdyń standartty baǵyttarynyń boıyndaǵy SA ólshemin belgileý atmosferalyq aýaǵa fızıkalyq áser etý deńgeıleriniń natýralyq zertteýleri men ólsheýleri nátıjelerin eskere otyryp, atmosferalyq aýaǵa fızıkalyq áser etýdiń esepteýleri bar SA negizdeý jobasy bar bolǵanda júrgiziledi.
53. Qoldanystaǵy, rekonstrýksııalanatyn nemese qaıta beıimdelgen I jáne II qaýiptilik synybyndaǵy obektiler úshin SQA ólshemin ózgertý (azaıtý, kóbeıtý) turǵyn úı qurylysyna deıingi jetkilikti araqashyqtyqtyń bolýy eskerilgen, tómendegi materıaldarǵa negizdelgen jobaǵa sáıkes júrgiziledi:
1) atmosferalyq aýanyń lastanýy taralýynyń jáne atmosferalyq aýaǵa fızıkalyq áser etýdiń (shý, diril, ıondamaıtyn sáýlelený) esepteýleri bar SQA jobasynyń saraptamasy nátıjelerine;
2) halyqtyń densaýlyǵyna keletin táýekeldi baǵalaýǵa;
3) óndiristik-ekologııalyq baqylaý úrdisindegi REShSh normatıvterin baǵalaýdyń bekitilgen ádistemesi boıynsha júrgizilgen esepteýlerdiń, atmosferalyq aýaǵa fızıkalyq áser etý deńgeılerin ólsheýdiń nátıjelerine sáıkes baqylaýdy qajet etetin zattar úshin atmosferalyq aýanyń lastanýynyń júıeli úzdiksiz (jyldyq) (úsh jyldan kem emes) júrgizilgen natýralyq zertteýlerine jáne ólsheýlerine (jeke núktedegi árbir ıngredıent úshin keminde elý zertteý);
54. III, IV jáne V qaýiptilik synybyndaǵy jumys istep turǵan, qaıta jańartylatyn obektileri úshin SQA ólshemderi mynalar negizinde ózgertiledi:
1) atmosferalyq aýanyń lastanýy taralýynyń jáne atmosferalyq aýaǵa fızıkalyq áser etýdiń (shý, diril, ıondamaıtyn sáýlelený) esepteýleri bar SQA jobasy saraptamasynyń nátıjeleri;
2) óndiristik-ekologııalyq baqylaý prosesindegi REShSh normatıvterin baǵalaýdyń bekitilgen ádistemesi boıynsha júrgizilgen esepteýlerdiń, atmosferalyq aýaǵa fızıkalyq áser etý deńgeılerin ólsheýdiń nátıjelerine sáıkes baqylaýdy qajet etetin zattar úshin atmosferalyq aýanyń lastanýynyń júıeli úzdiksiz (jyldyq) (úsh jyldan kem emes) júrgizilgen zattaı zertteýleri jáne ólsheýleri (qys mezgilin qospaǵanda jekelegen núktedegi árbir ıngredıentke keminde otyz zertteý);
3) obektilerdiń quramyn ózgertý jáne obektilerdi qaıta beıimdeý, nemese ómir súrý ortasyna áser etýdiń deńgeılerin qysqartýǵa baǵyttalǵan ozyq tehnologııalyq sheshimderdi, tıimdi tazartý qurylystaryn engizý negizinde.
Normatıvtik deńgeılerdi tehnıkalyq jáne tehnologııalyq quraldarmen qamtamasyz etý múmkindigi bolmasa jáne /nemese áser etý faktorlarynyń árqaısysy boıynsha zattaı zertteýler men ólsheýlerdiń nátıjeleri boıynsha jumys isteıtin obektilerdiń SQA ólshemderi belgilengen ólshemderge qaraǵanda ulǵaıtylady. Ahýaldy baǵalaý obektini paıdalanýdyń sońǵy úsh jyly ishindegi ólshengen parametrdiń ortasha jyldyq mánderi boıynsha júzege asyrylady.
5. Sanıtarııalyq-qorǵanysh aımaǵyn kógaldandyrý jáne onyń aýmaǵynyń rejımi
55. SQA shekaralarynda:
1) jeke turǵyn úılerdi qosa alǵanda, jańadan salynyp jatqan turǵyn úı qurylystaryn;
2) landshaftyq-rekreasııalyq aımaqtardy, demalys aımaqtaryn, kýrort, sanatorıı jáne demalys úıleriniń aýmaqtaryn;
3) jańadan qurylatyn jáne uıymdastyrylatyn baý-baqsha seriktestikteriniń aýmaqtaryn, ujymdyq nemese jeke saıajaı jáne baý-baqsha ýchaskelerin;
4) sport qurylystaryn, balalar alańdaryn, bilim berý jáne balalar uıymdaryn, jappaı qoldanylatyn emdeý-profılaktıkalyq jáne saýyqtyrý uıymdaryn ornalastyrmaıdy.
56. SQA shekaralarynda jáne ónerkásiptiń basqa da salalarynyń obektileri aýmaqtarynda:
1) dárilik zattardy, dárilik quraldardy jáne/nemese dárilik nysandardy óndirý jónindegi obektilerdi, farmasevtıkalyq kásiporyndar úshin shıkizat jáne jartylaı ónimder qoımalaryn;
2) tamaq ónerkásibi salalarynyń obektilerin, azyq-túlik shıkizaty men tamaq ónimderiniń kóterme qoımalaryn;
3) aýyz sý daıyndaýǵa jáne saqtaýǵa arnalǵan sý qubyry qurylystarynyń keshenderin ornalastyrmaıdy.
57. О́ndiristik obektiniń SQA shekaralarynda kórsetilgen obektiniń jumyskerlerine, kelýshilerge qyzmet kórsetýge arnalǵan ǵımarattar men qurylystardy jáne obektiniń qyzmetin qamtamasyz etýge arnalǵan myna obektiler ornalastyrylady:
1) kezekshi avarııalyq personal úshin turǵyn úı emes úı-jaılardy, vahtalyq ádis boıynsha (15 kúntizbelik kúnge deıin ) jumys isteıtin adamdar turatyn úı-jaılardy;
2) órt sóndirý deposyn, monsha, kir jýatyn oryndardy, saýda jáne qoǵamdyq tamaqtaný obektilerin, garajdardy, qoǵamdyq jáne jeke kólikti saqtaýǵa arnalǵan alańdar men qurylystardy, avtomobılge maı quıý stansııalaryn, qoǵamdyq jáne ákimshilik ǵımarattardy, konstrýktorlyq bıýrolardy, oqý oryndaryn, emhanalardy, ǵylymı-zertteý zerthanalaryn, jabyq úlgidegi sport-saýyqtyrý qurylystaryn;
3) jergilikti jáne tranzıtti kommýnıkasııalardy, elektr berý jelilerin, elektr qosalqy stansııalaryn, munaı jáne gaz qubyrlaryn, tehnıkalyq sýmen jabdyqtaýǵa arnalǵan artezıan uńǵymalaryn, tehnıkalyq sý daıyndaýǵa arnalǵan sýdy salqyndatatyn qurylystardy, sý burý sorǵy stansııalaryn, aınalymdy sýmen jabdyqtaý qurylystaryn;
4) óndiristik obektiniń SQA shekaralarynda, negizdelgen kezde tamaq ónimderin óndirýge paıdalanylmaıtyn tehnıkalyq daqyldardy ósirýge arnalǵan aýyl sharýashylyq alqaptary ornalastyrylady.
58. IV, V synyptaǵy kásiporyndar úshin SQA alańnyń keminde 60 % maksımaldy kógaldandyrýyn kózdeıdi, II jáne III synyptyń kásiporyndary úshin – keminde 50 %, SQA 1000 m jáne odan asatyn kásiporyndar úshin – turǵyn úı qurylysyn salý jaǵynan aǵash-buta kóshetteri jolaǵyn mindetti túrde uıymdastyra otyryp, keminde 40 % aýmaǵyn kógaldandyrý kózdeledi. SQA alańyn kógaldandyrýdyń kórsetilgen úles salmaǵyn oryndaýǵa múmkindik bolmasa (ónerkásip alańy (obektiler) tyǵyz salynǵan kezde) SQA jobasynda mindetti túrde negizdeı otyryp, qurylys salýdan bos aýmaqty kógaldandyrýǵa jol beriledi.
59. Tamaq ónerkásibi salalary obektileriniń, azyq-túlik shıkizaty men tamaq ónimi kóterme qoımalarynyń, dárilik zattardy, dárilik quraldar men (nemese) dárilik nysandar óndirisiniń, farmasevtıkalyq kásiporyndar úshin shıkizat pen jartylaı ónimder qoımalarynyń SQA shekaralarynda ónimge, adamnyń densaýlyǵyna jáne ómir súrý ortasyna, ónimge ózara jaǵymsyz áser etý bolmaǵan jaǵdaıda, jańa beıindi, bir tıpti obektilerdi ornalastyrýǵa jol beriledi.
60. Obektiniń SQA shekaralarynda ornalasqan nemese SQA-ǵa irgeles jatqan avtomobıl magıstrali onyń ólshemine kirmeıdi, al avtomobıl magıstraliniń shyǵaryndylary sanıtarııalyq-qorǵanysh aımaǵynyń ólshemin negizdeý kezinde fondyq lastanýda eskeriledi.
61. SQA nemese onyń qandaı da bir bóligi turǵyn úı aımaǵyn keńeıtý, ujymdyq nemese jeke saıajaı jáne baý-baqsha ýchaskelerin ornalastyrý úshin obektiniń rezervtik aýmaǵy retinde qaraýǵa bolmaıdy.
SQA bir bóligi bar SQA-nyń syrtqy shekarasynda REShSh jáne/nemese REShD saqtalýy negizdemesiniń jobasy bolǵan jaǵdaıda, óndiristik aımaqty keńeıtý úshin obektiniń rezervtik aýmaǵy retinde qaralýy múmkin.
«О́ndiristik obektilerdiń sanıtarııalyq-qorǵanysh aımaǵyn belgileý boıynsha sanıtarııalyq-epıdemıologııalyq talaptar» sanıtarııalyq qaǵıdalaryna 1-qosymsha
О́ndiristik jáne basqa da obektilerdiń sanıtarııalyq synyptamasy jáne eń az SQA ólshemderi
1. Hımııalyq óndirister
1. I synyp – SQA keminde 1000 m:
1) baılanysqan azot (ammıak, azot qyshqyly, azot-týk jáne basqa da tyńaıtqyshtar) óndirisi.
Ammıak, quramynda azot bar qosyndylardy (nesepnár, tıonesepnár, gıdrazın men onyń týyndylary jáne basqalary), azot-týk, fosfat, konsentratty mıneraldy tyńaıtqyshtardy, azot qyshqylyn jáne basqalardy shyǵaratyn kombınattar keńeıtilgen SQA talap etedi;
2) benzol jáne efır qataryndaǵy anılındi-boıaý ónerkásibi ónimderi men jartylaı ónimderiniń - anılın, nıtroanılın, alkılbenzol, nıtrohlorbenzol, fenol, aseton, hlorbenzol jáne basqalarynyń óndirisi;
3) naftalen jáne antrasen qataryndaǵy jartylaı ónimderdiń - betanaftol, ash-qyshqyly, fenılperı qyshqyldar, perıqyshqyl, antrahınon, ftalıılik angıdrıd jáne basqalarynyń óndirisi;
4) kúkirtti nemese quramynda kúkirti bar materıaldardy jaǵý negizinde qyshqyldy sýlfıtti jáne bısýlfıtti nemese monosýlfıtti ádispen sellıýlozanyń jáne jartylaı sellıýlozanyń óndirisi, sondaı-aq sýlfatty ádis (sýlfat-sellıýloza) boıynsha sellıýloza óndirisi;
5) elektrolıttik jolmen hlordyń, hlor negizinde jartylaı ó